Legalizacja pobytu w Polsce. Część 3: Zezwolenie na pobyt stały i zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE

Jeżeli masz już zezwolenie na pobyt czasowy i chcesz osiedlić się w Polsce na stałe, warto rozważyć uzyskanie zezwolenia, które pozwoli Ci przebywać tutaj bezterminowo.

To trzecia część serii artykułów dotyczących legalizacji pobytu w Polsce. Tym razem skupiamy się na zezwoleniach, które pozwalają przebywać w Polsce bezterminowo. Jeżeli jeszcze nie przyjechałeś do Polski albo mieszkasz tutaj od niedawna, zajrzyj również do poprzednich części, które opisują wcześniejsze etapy legalizacji pobytu:

Jak uzyskać prawo do bezterminowego pobytu w Polsce?

Zezwolenie na pobyt czasowy pozwala przebywać w Polsce przez określony czas, maksymalnie przez trzy lata. Aby po jego wygaśnięciu nadal legalnie mieszkać w Polsce, trzeba odpowiednio wcześnie złożyć wniosek o kolejne zezwolenie albo posiadać inną podstawę legalnego pobytu.

Składanie co kilka lat kolejnych wniosków o zezwolenie na pobyt czasowy może być uciążliwe. Za każdym razem trzeba przygotować wiele dokumentów, a samo postępowanie może trwać długo.

W niektórych przypadkach można jednak uzyskać zezwolenie, które pozwala przebywać w Polsce bezterminowo, bez konieczności ponownego ubiegania się co kilka lat o zezwolenie na pobyt czasowy.

Warto rozważyć dwa rodzaje zezwoleń: zezwolenie na pobyt stały oraz zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE.

Chociaż oba zezwolenia dają podobne uprawnienia, są to dwa odrębne rodzaje zezwoleń pobytowych. Często błędnie traktuje się je jako jedną kategorię określaną po prostu jako „pobyt stały”. Więcej o różnicach między nimi przeczytasz w tym artykule:

Dodatkowe korzyści z zezwolenia na pobyt stały i pobyt rezydenta długoterminowego UE

Najważniejszą zaletą tych zezwoleń jest to, że są udzielane na czas nieoznaczony, dzięki czemu nie trzeba ponownie ubiegać się o nowe zezwolenie na pobyt. Trzeba natomiast wymieniać kartę pobytu co pięć albo dziesięć lat, w zależności od rodzaju zezwolenia.

Zezwolenia te dają również szereg dodatkowych uprawnień, z których część jest zbliżona do uprawnień przysługujących obywatelom polskim. Należą do nich:

  1. Swobodny dostęp do rynku pracy. Możesz pracować dla różnych pracodawców oraz zmieniać pracodawcę, stanowisko lub warunki zatrudnienia bez konieczności zmiany zezwolenia pobytowego.
  2. Prawo do prowadzenia działalności gospodarczej na takich samych zasadach jak obywatele polscy. Możesz między innymi założyć jednoosobową działalność gospodarczą albo prowadzić działalność w dowolnej formie spółki.
  3. Zwolnienie z opłat za studia stacjonarne w języku polskim na uczelni publicznej. Zwolnienie to nie obejmuje automatycznie studiów niestacjonarnych, studiów prowadzonych w innych językach, uczelni niepublicznych ani wszystkich dodatkowych opłat pobieranych przez uczelnię.
  4. Prawo do ubiegania się o pomoc materialną dla studentów znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej oraz o kredyt studencki. Konieczne jest spełnienie odpowiednich kryteriów dochodowych i pozostałych warunków.
  5. Możliwość zwolnienia, po spełnieniu określonych warunków, z obowiązku uzyskania zezwolenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na nabycie nieruchomości.
  6. Krótszy, dwuletni okres wymagany do skorzystania ze zwolnienia z obowiązku uzyskania zezwolenia na nabycie nieruchomości, jeżeli pozostajesz w związku małżeńskim z obywatelem polskim. Okres ten liczy się od dnia uzyskania zezwolenia na pobyt stały albo zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE. Nieruchomość musi wejść do majątku wspólnego małżonków. Zastosowanie mają również wskazane powyżej wyjątki.
  7. Łatwiejsza możliwość uzyskania zezwolenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na nabycie nieruchomości.
  8. Możliwość uzyskania zezwolenia na pobyt stały przez Twoje dziecko, które nie ukończyło 18 lat.
  9. Szczególna ochrona Ciebie oraz Twojego małżonka przed postępowaniem, które mogłoby zakończyć się wydaniem decyzji zobowiązującej do powrotu i opuszczenia Polski. Posiadanie takiego statusu może stanowić podstawę do niewszczynania takiego postępowania albo do umorzenia postępowania już prowadzonego. W przypadkach określonych w przepisach zezwolenie pobytowe może jednak zostać wcześniej cofnięte.
  10. Prawo do ubiegania się o uznanie za obywatela polskiego, jeżeli spełniasz również pozostałe wymagane warunki.

Jakie warunki trzeba spełnić, aby uzyskać te zezwolenia?

Chociaż oba zezwolenia dają podobne uprawnienia, warunki ich uzyskania znacznie się od siebie różnią.

Kto może uzyskać zezwolenie na pobyt stały?

Możesz ubiegać się o to zezwolenie, jeżeli należysz do co najmniej JEDNEJ z poniższych kategorii. Musisz przy tym spełnić wszystkie warunki wskazane w danej kategorii.

  1. Pozostajesz w związku małżeńskim z obywatelem polskim od co najmniej trzech lat oraz bezpośrednio przed złożeniem wniosku przebywałeś w Polsce nieprzerwanie przez co najmniej dwa lata na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z tym małżeństwem.
  2. Jesteś osobą polskiego pochodzenia i zamierzasz osiedlić się w Polsce na stałe.
  3. Jesteś dzieckiem cudzoziemca posiadającego w Polsce zezwolenie na pobyt stały albo zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE, pozostajesz pod jego władzą rodzicielską oraz:
    a) urodziłeś się po udzieleniu Twojemu rodzicowi zezwolenia na pobyt stały albo zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE; lub
    b) urodziłeś się w okresie, w którym Twój rodzic posiadał:
    – zezwolenie na pobyt czasowy;
    – zgodę na pobyt ze względów humanitarnych;
    – zgodę na pobyt tolerowany; lub
    – ochronę uzupełniającą.
  4. Jesteś dzieckiem obywatela polskiego i pozostajesz pod jego władzą rodzicielską.
  5. Jesteś ofiarą handlu ludźmi i spełniasz wszystkie poniższe warunki:
    a) bezpośrednio przed złożeniem wniosku przebywałeś w Polsce przez co najmniej rok na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego ofierze handlu ludźmi;
    b) współpracowałeś z organami ścigania w postępowaniu karnym; oraz
    c) masz uzasadnione obawy przed powrotem do kraju pochodzenia.
  6. Bezpośrednio przed złożeniem wniosku przebywałeś w Polsce nieprzerwanie przez co najmniej:
    a) pięć lat na podstawie statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej albo zgody na pobyt ze względów humanitarnych; lub
    b) dziesięć lat na podstawie zgody na pobyt tolerowany; lub
    c) cztery lata na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udzielonego w związku z zatrudnieniem w określonym zawodzie.
  7. Udzielono Ci azylu w Polsce.
  8. Posiadasz ważną Kartę Polaka.

Kto może uzyskać zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?

Aby uzyskać to zezwolenie, musisz spełnić WSZYSTKIE poniższe warunki, chyba że w Twoim przypadku zastosowanie ma jeden z wyjątków.

  1. Przebywałeś legalnie w Polsce przez co najmniej pięć lat, bez przerw powodujących utratę ciągłości pobytu.
  2. Przez trzy lata poprzedzające złożenie wniosku posiadałeś stabilne i regularne źródło dochodu. W przypadku posiadaczy Niebieskiej Karty UE wymagany okres wynosi dwa lata.
  3. Musisz przedstawić dokument potwierdzający znajomość języka polskiego w jednej z poniższych form: *
    a) certyfikat potwierdzający zdanie egzaminu z języka polskiego na poziomie co najmniej B1;
    b) świadectwo ukończenia szkoły albo dyplom ukończenia studiów potwierdzający ukończenie szkoły lub uczelni w Polsce albo za granicą, w której językiem wykładowym był język polski;
    c) certyfikat European Consortium for the Certificate of Attainment in Modern Languages (ECL);
    d) certyfikat TELC wydany przez telc GmbH albo WBT Weiterbildungs-Testsysteme GmbH;
    e) dokument potwierdzający posiadanie uprawnień tłumacza przysięgłego; lub
    f) dokument potwierdzający ukończenie kursu języka polskiego na poziomie co najmniej B1 w uprawnionej uczelni wyższej. Może to być uczelnia zatwierdzona przez Ministra Spraw Wewnętrznych albo uczelnia akademicka, wojskowa, zawodowa, służb państwowych lub kościelna, która nie ma zakazu przyjmowania cudzoziemców na studia. Język polski nie musi być językiem wykładowym całego kierunku studiów – wystarczający może być kurs języka polskiego odbyty w ramach studiów.

*Wymóg znajomości języka polskiego nie dotyczy osób, które nie ukończyły 16 lat.


Chcesz dowiedzieć się więcej? Potrzebujesz pomocy przy składaniu wniosku o zezwolenie na pobyt albo chcesz skonsultować inną kwestię prawną?

Zapraszamy do kontaktu i skorzystania z naszych usług.

Dodaj komentarz